གསར་འགྱུར་ལྟེ་གནས། ནོར་སྲིད་ཁྲིམས་ལུགས། སྤྱི་ཚོགས་དམངས་འཚོ། ཚན་རྩལ་སློབ་གསོ། རིག་གནས་སྒྱུ་རྩལ། ཞིང་འབྲོག་གསར་པ།
སྣོད་བཅུད་ཡུལ་སྐོར། དམངས་སྲོལ་ཆོས་ལུཊ། དམིཊ་བསལ་ཆེད་སྒྲིག གནའ་དེང་མི་སྣ། བོད་སྐྱོར་ལས་དོན། གསོ་རིག་བོད་སྨན།
  • ༄༅།། ཚེ་ གང་ སྒྱུ་ རྩལ་ ལས་ ལ་ གཞོལ་ བའི་ བགྲེས་ སོང་ ཞིག་ གི་ ཕུགས་ འདུན།

 
2014-06-16        གསར་འགྱུར་འབྱུང་ཁུངས། ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་གསར་འགྱུར་དྲ་བ།        འགན་འཁུར་རྩོམ་སྒྲིག་པ། བསྟན་ཉི།

    ཁོང་གི་དགོད་བྲོའི་གཏམ་གླེང་བསྟན་བཤིག་ཚ་ལ་སློབ་གསོའི་དོན་སྙིང་ཧ་ཅང་ཟབ།ཁོང་གི་འཁྲབ་སྟོན་ལས་མི་རིགས་ཁག་གི་མི་དམངས་ལ་སྤྲོ་སྣང་ཚད་མེད་སྦྱིན་ལ།བོད་ཀྱི་ཡུལ་ལུང་གང་སར་སྐད་གྲགས་ཆོད།ཁོང་ནི་མང་ཚོགས་ཀྱིས་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱེད་པའི་སྒྱུ་རྩལ་མཁས་ཅན་ཐུབ་བསྟན་ལགས་རེད།

    ད་ལོ་དགུང་ལོ་80རུ་སོན་པའི་བགྲེས་སོང་ཐུབ་བསྟན་ལགས་ཀྱིས་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་བགྲེས་སོང་སྒྱུ་རྩལ་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་དང་།ཀྲུང་གོའི་གཞས་མ་གཏམ་སྒྱུ་རྩལ་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་བློ་འདྲི་ས།བོད་ལྗོངས་གཞས་མ་གཏམ་སྒྱུ་རྩལ་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་འཛིན་ཀྲུའུ་ཞི་བཅས་ཀྱི་འགན་བཞེས་བཞིན་ཡོད།ཁོང་གིས་མི་ལོ་80ནང་བཅུ་ཆ་དགུ་ཙམ་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ལས་ལ་གཞོལ་ཞིང་།འཚོ་བ་དང་གར་སྟེགས་ཐོག་གི་ཐུབ་བསྟན་ལགས་ནི་སྔར་བཞིན་སྐུ་གཟུགས་ཐང་ལ་བསྟན་བཤིག་ཚ་པོ་ཡོད།

    འཚོ་བ་དང་ཉེ་བཅར་གྱིས་ཕུགས་འདུན་བཙལ་བ།

    ཐུབ་བསྟན་ལགས་1934ལོར་ལྷ་སར་འཁྲུངས་ཤིང་།1941ལོར་ལྷ་སའི་ཀུན་བདེ་གླིང་དགོན་པར་དཔེ་ཆ་སྦྱངས་པ་དང་།ཆུང་དུས་ནས་བོད་ཀྱི་དམངས་ཁྲོད་སྒྱུ་རྩལ་ལ་ཤིན་ཏུ་དགའ་བས།རྨང་གཞིའི་ཤེས་བྱ་དང་འཁྲབ་རྩལ་ལ་སྙིང་རུས་ཆེན་པོས་སྦྱངས་བརྩོན་གནང་བ་མ་ཟད།ནང་མ་དང་འཛམ་གླིང་གི་ལོ་རྒྱུས་སྙན་ངག་རིང་ཤོས《གླིང་སྒྲུང》འཆད་གྱེར་བྱེད་སྟངས་ལ་འབད་ནས་རང་ཉིད་ཀྱི་འཁྲབ་རྩལ་དང་སྒྱུ་རྩལ་རྟོགས་པ་ཟམ་མི་ཆད་པར་མཐོ་རུ་བཏང་།

    1948ལོར་ཐུབ་བསྟན་ལགས་ཀྱིས་ཀུན་བདེ་གླིང་དགོན་པའི་ལས་ཞོར་ལྷ་མོ་རུ་ཁག་གི་འཁྲབ་སྟོན་པ་གནང་ཞིང་།བོད་ཞི་བས་བཅིངས་འགྲོལ་བཏང་རྗེས་ཐུབ་བསྟན་ལགས་ལ་བྱ་གཞག་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བའི་གོ་སྐབས་བཟང་པོ་འཕྲད་དེ་ཁོང་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་རིག་རྩལ་ལས་དོན་རུ་ཁག་གི་འཁྲབ་སྟོན་པར་བདམས།དེས་ན་ཏང་གི་སྲིད་ཇུས་བཟང་པོ་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱ་ཆེད།ཐུབ་བསྟན་ལགས་ཀྱིས་གཞི་རིམ་དང་།མང་ཚོགས།འཚོ་བ་བཅས་ཀྱི་ནང་ཡུན་རིང་ཟབ་འཇུག་དང་ཐོན་སྐྱེད་དང་འཚོ་བར་ཉམས་ཞིབ་གནང་ནས་ཞིང་འབྲོག་པར་ལྷ་མོའི་འཁྲབ་སྟོན་གནང་བ་མ་ཟད།རིག་རྩལ་འཁྲབ་སྟོན་ཆེ་གྲས་སྣ་ཚོགས་ལ་ཞུགས་རྒྱུ་མཐའ་འཁྱོངས་གནང་སྟེ་བོད་ཀྱི་ལོ་གསར་གྱི་མཚན་ཚོགས་སུ་ཧུར་ཐག་ངང་ཞུགས་པས།གཞི་རིམ་མང་ཚོགས་ཚོས་དགའ་ཞེན་བྱེད་པའི་སྒྱུ་རྩལ་མཁས་ཅན་ཞིག་ཏུ་གྱུར།

    ཐུབ་བསྟན་ལགས་ནི་འབྲས་དཀར་དང་།བླ་མ་མ་ཎི།གླིང་སྒྲུང་འཆད་གྱེར་སོགས་བོད་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་གཞས་མ་གཏམ་ལ་བརྟེན་ནས་འཁྲབ་སྟོན་བྱེད་མཁས་ཤིང་།དམངས་ཀྱིས་དགའ་བསུ་ཐོབ་པའི་འཁྲབ་ཚན་ལ་ཆ་བཞག་ན།དགོད་བྲོའི་གཏམ་གླེང《གླུ་གར་གྱི་རྒྱ་མཚོ》དང་སྒྲ་སྙན་དཀྲོལ་གཏོང《སྤོ་བོ་དང་ཚ་བོ》སོགས་མང་པོ་ཡོད།1987ལོར་ཁོང་དབྱིན་ཇིའི་ལོན་ཏོན་དུ་གཉེར་བའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྒྱུ་རྩལ་དུས་ཆེན་དུ་གདན་དྲངས་པས།ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ལྟད་མོ་བས་ཡུལ་ལུང་གཞན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་དམངས་ཁྲོད་སྒྱུ་རྩལ་རྒྱུས་མངའ་ཐུབ་ཡོད།དེ་རྗེས་སླར་ཡང་ཁོང་དབྱི་ཐ་ལི་དང་།སུའེ་ཙེར།སུའེ་ཏེན།ཀེ་རི་སེ།ནོར་ཝེ་བཅས་ཡོ་རོབ་རྒྱལ་ཁབ་ལྔ་རུ་སྐོར་སྐྱོད་འཁྲབ་སྟོན་གནང་བར་གདན་དྲངས།དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུ་པ་ནས་བཟུང་བོད་སྐད་ཀྱི་དགོད་བྲོའི་གཏམ་གླེང་དར་ཁྱབ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཞིང་།བོད་ལྗོངས་རླུང་འཕྲིན་ལས་ཁུངས་དང་བོད་ལྗོངས་བརྙན་འཕྲིན་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་ལོ་གསར་ལ་ཆེད་སྒྲིག་ལེ་ཚན་སྒྲིག་བཟོ་བྱས་ནས་ཁོང་འབྲས་དཀར་ཤོད་རྒྱུར་གདན་དྲངས།ལོ་ལྟར་བོད་ཀྱི་ལོ་གསར་གྱི་མཚན་ཚོགས་ལ་ཐུབ་བསྟན་ལགས་ཀྱིས་འཁྲབ་སྟོན་གནང་བའི་བོད་སྐད་ཀྱི་དགོད་བྲོའི་གཏམ་གླེང་ནི་ཚང་མས་དགའ་ཤོས་བྱེད་པའི་འཁྲབ་ཚན་དུ་གྱུར་ཡོད།

     ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་དུ་ཕུགས་འདུན་དོན་གཉེར་བྱེད།

    ཐུབ་བསྟན་ལགས་ཀྱིས“གར་སྟེགས་སུ་གློག་འོད་དང་འཁྲབ་ལྗོངས་སོགས་གང་ཡང་མི་དགོས།ཐད་ཀར་བོད་ཆས་ཤིག་གྱོན་པས་ཆོགདེའི་ཕྱིར་དགོད་བྲོའི་གཏམ་ནི་ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་དོན་དངོས་དང་འཚམ་ཞིང་།དེར་མ་ཟད་ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་མང་ཚོགས་ཚོས་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་དེ།བགྲེས་སོང་དང་ན་གཞོན་ཚོས་དགའ་པོ་བྱེད་པ་ཙམ་མ་ཟད།ཐ་ན་ཕྲུ་གུ་ཚོས་ཀྱང་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།སྒྱུ་རྩལ་འདི་མུ་མཐུད་སྤེལ་དགོས་པ་ཞིག་རེད”ཅེས་གསུང་གི་འདུག

    དེ་ལྟ་བུའི་ཀུན་སློང་ལ་བརྟེན་ནས་ཐུབ་བསྟན་ལགས་དང་ཁོང་གི་རོགས་པས་མང་ཚོགས་ཀྱིས་ལྟ་འདོད་ཅིང་ཉན་སྤྲོ་བའི་དགོད་བྲོའི་གཏམ་གླེང་《དབུལ་སྐྱོར་ཕྱུག་འགྱུར》དང《སྤྱི་པའི་སྒྲིག་བཀོད་ཐད་ཀྱི་ལྐོག་ལབ》 《ར་བཟི་བ》སོགས་འཁྲབ་ཚན་མང་པོ་ཞིག་གཟིགས་མོ་བའི་སྤྱན་ལམ་དུ་བསྟར་ཞིང་།ཞིང་འབྲོག་པ་མང་པོས་གར་སྟེགས་སུ་གཅིག་རྗེས་གཉིས་མཐུད་ངང་བསྐྱོད་དེ་ཁོང་ལ“ཁྱེད་རྣམ་པའི་དགོད་བྲོའི་གཏམ་གླེང་གིས་ང་ཚོ་ཞིང་འབྲོག་པས་ཡུན་རིང་སེམས་སུ་ཉར་ནས་བཤད་འདོད་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཤོད་མི་ཤེས་པའི་སྐད་ཆ་དག་དངོས་འབྲེལ་བཤད་བྱུང”ཞེས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་བ་དང་།ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་གཞི་རིམ་ལས་བྱེད་པས་ཁོང་གི་ཕྱག་ནས་འཇུས་ཏེ“ཚོགས་འདུ་མང་པོ་འཚོགས་ནས་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་ལས་ཁྱེད་ཚོས་རྣམ་པའི་འཁྲབ་སྟོན་ནི་ཡག་པ་འདུག”ཅེས་རྗོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

    ཐུབ་བསྟན་ལགས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་རང་དཔེ་གཞན་སྟོན་གྱིས་སྙུང་གཞི་ཕོག་ཀྱང་སྡུག་རུས་བྱས་ནས་འཁྲབ་སྟོན་གནང་གི་ཡོད།རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རིམ་པ་དང་པོའི་འཁྲབ་སྟོན་པ་ཡིན་པའི་མིག་དམར་ལགས་ཀྱིས“རྒན་ཐུབ་བསྟན་ལགས་སྐབས་རེ་བསྙུངས་ནས་གསུང་ཡང་འབྱོན་མི་ཐུབ་པར་རྔུལ་ཆུ་ཁྲོམ་ཁྲོམ་དུ་ཐོན་གྱི་ཡོད།འོན་ཀྱང་འཁྲབ་རེས་ལ་སླེབས་སྐབས་ཁོང་བསྙུངས་ཡོད་པ་གཏན་ནས་འདྲ་པོ་མེད།སྲོག་བསྡོས་ངང་འཁྲབ་གནང་གི་ཡོད།འཁྲབ་སྟོན་མཇུག་འགྲིལ་རྗེས་རྒྱབ་ཏུ་ཁྲག་སྐྱུགས་པ་ང་ཚོས་དངོས་སུ་མཐོང་མྱོང་།ད་འཁྲབ་དགོས་མ་རེད་ཅེས་ཞུས་ན་ཡང་།ཁོང་གིས་གར་སྟེགས་ཐོག་ཤི་ཡང་བློ་འགྱོད་མེད་ཅེས་གསུང་གི་ཡོད།དེ་ནི་ཁོང་གི་དུས་རྒྱུན་གྱི་དགོངས་ཚུལ་ཡིན་ལ་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ཆེད་དུ་ཁོང་གིས་བློ་གཅིག་སེམས་གཅིག་གིས་ཕྱག་ལས་གནང་བཞིན་ཡོད་པ་རེད”ཅེས་གསུང་གི་འདུག

    ལོ་མང་རིང་ཐུབ་བསྟན་ལགས་ཀྱིས་བོད་ལྗོངས་ཀྱི་རིག་རྩལ་གར་སྟེགས་སུ་སྔ་ན་མེད་པའི་སྲོལ་གསར་མང་པོ་བཏོད་མྱོང་ཡོད་དེ།བོད་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི《གླིང་སྒྲུང》གར་སྟེགས་སུ་འཁྲབ་ལ།དབྱིན་ཇིའི་ལོན་ཏོན་གྱི་པའེ་ཅིན་ཧན་ཕོ་བྲང་དུ་ཁོང་གིས་སྐར་མ་55འཆད་གྱེར་གནང་བ་དང་།བོད་ཀྱི་མི་རིགས་རྒྱན་གོས་གླུ་གར་མཚན་ཚོགས་ཆེ་གྲས་དང་པོ“གངས་ལྗོངས་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་རྟོག་འཆར”སྒྲིག་འགོད་གནང་བ་མ་ཟད།པེ་ཅིང་དང་།ཅང་སུའུ།ཡིང་ཁྲོན།ནང་སོགཤིན་ཅང་།ཀོང་ཀྲོའུ་སོགས་ཞིང་ཆེན་དང་རང་སྐྱོང་ལྗོངས།གྲོང་ཁྱེར་བཅས་སུ་འཁྲབ་སྟོན་གནང་བས་སྒྱུ་རྩལ་ལས་རིགས་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཐོག་གི་ལྟད་མོ་བའི་ཁྲོད་ཚུར་སྣང་ལན་ཆ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་རེད།

    ནམ་ཡང་ཕུགས་འདུན་མི་འདོར་བ།

    ད་ཆ་དགུང་ལོ་80རུ་སོན་པའི་ཏང་ཡོན་རྒན་གྲས་ཡིན་པའི་ཐུབ་བསྟན་ལགས་ཀྱིས་སྔར་བཞིན་ཏང་གི་མང་ཚོགས་ལམ་ཕྱོགས་ལག་ལེན་བསྟར་གྱི་ཡོད་པ་རེད།

    ཁོང་གིས་སྔ་རྗེས་སུ་བོད་ཀྱི“བདུད་རྩི་བུམ་པའི”གཞས་མ་གཏམ་སྒྱུ་རྩལ་འགྲན་བསྡུར་ཆེན་པོ་དང་།བོད་ཀྱི་ལོ་གསར་རིག་རྩལ་མཚན་ཚོགས།གཞི་རིམ་དུ་སྐྱོད་པའི་འཚམས་འདྲིའི་འཁྲབ་སྟོན།ཏང་གི་དམངས་ཕན་སྲིད་ཇུས་སྒྲོག་འགྲེལ་གྱི་འཁྲབ་སྟོན།“3·28”ཞིང་བྲན་ཁྲི་ཚོ་བརྒྱར་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ་པའི་དྲན་གསོའི་ཉིན་མོའི་འཁྲབ་སྟོན་སོགས་བྱེད་སྒོ་མང་པོའི་ནང་ཞུགས་པ་མ་ཟད།ཏང་གི་མང་ཚོགས་ལམ་ཕྱོགས་ཀྱི་སློབ་གསོ་ལག་ལེན་བྱེད་སྒོའི་ནང་འཁྲབ་ཚན་མང་པོ་གསར་རྩོམ་གནང་ཞིང་།མང་ཚོགས་ཀྱིས་ལྟ་འདོད་ཅིང་ཉན་སྤྲོ་བའི་རྣམ་པར་བརྟེན་ནས་མང་ཚོགས་ལ་འཁྲབ་སྟོན་ཐེངས་མང་གནང་ཡོད།ཐུབ་བསྟན་ལགས་ཀྱིས་མང་ཚོགས་གཉེན་ཉེ་ལྟ་བུར་བརྩིས་ཏེ་མང་ཚོགས་དགའ་པོ་ཡོང་བ་བྱ་རྒྱུ་ནི་དོན་ཆེན་དུ་བརྩི་ཡི་ཡོད།ཁོང་གིས་རང་ཉིད་ནི་ཇ་སྲུབ་མ་བཏུང་བ་དང་སྤགས་ཟོས་ནས་འཚར་ལོངས་བྱུང་བ་དང་།ནམ་ཡང་ཞིང་འབྲོག་པའི་བུ་ཕྲུག་ཅིག་ཡིན།ཞིང་འབྲོག་མང་ཚོགས་ཚོའི་སྤྲོ་སྐྱིད་ནི་ངའི་སྤྲོ་སྐྱིད་ཀྱང་ཡིན་ཞེས་རྟག་ཏུ་གསུང་བཞིན་ཡོད།ཁོང་གིས་གཞས་མ་གཏམ་སྒྱུ་རྩལ་འཁྲབ་སྟོན་པའི་སྣེ་ཁྲིད་ནས་གྲོང་གསེབ་ཏུ་ཏང་གི་དམངས་ཕྱུག་སྲིད་ཇུས་དྲིལ་བསྒྲགས་གནང་སྟེ་ཞིང་འབྲོག་མང་ཚོགས་དང་མཉམ་དུ“བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་ཕུགས་འདུན”སྒྲུབ་བཞིན་ཡོད་ཅིང་།ཁོང་གིས་བརྩམས་པའི་དགོད་བྲོའི་གཏམ་གླེང《བོད་ཡིག་གསལ་བྱེད་ཨ་ཡི་འབྱུང་ཁུངས》དང《བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ་དགོན་པར་བསྟོད་པ》སོགས་ལ་མང་ཚོགས་ཀྱིས་དགའ་བསུ་ཚད་མེད་ཞུ་བཞིན་ཡོད།དགུང་ལོ་10ནས་བཟུང་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ལམ་བུར་ཞུགས་པའི་ཐུབ་བསྟན་ལགས་ཀྱིས་མང་ཚོགས་ཀྱི་དགའ་བསུ་ཟབ་མོ་ཐོབ་པའི་རོལ་དབྱངས་དང་།ཞབས་བྲོ།གཞས་མ་གཏམ།ལྷ་མོ་སོགས་རིག་རྩལ་འཁྲབ་ཚན་495གསར་རྩོམ་དང་འཁྲབ་སྟོན་གནང་ཞིང་།དེ་དག་ལ་རྒྱལ་ཡོངས་དང་བོད་སོགས་སུ་བྱ་དགའ་ཐེངས་མང་ཐོབ་མྱོང་ཡོད།

    1980ལོར་ཐུབ་བསྟན་ལགས་ཀྲུང་གོའི་གཞས་མ་གཏམ་སྒྱུ་རྩལ་མཁས་ཅན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ལས་འཛིན་དུ་བདམས་པ་དང་།2006ལོར་སྐབས་བཞི་པའི་ཀྲུང་གོའི་གཞས་མ་གཏམ་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་པད་མ་བྱ་དགའ་སྤྲོད་སྐབས།ཁོང་ལ་ཚེ་གང་གྲུབ་འབྲས་ཀྱི་བྱ་དགའ་ཐོབ།

    ལོ་ངོ་70ལྷག་གི་རིང་ཐུབ་བསྟན་ལགས་དང་ཁོང་གི་བརྩམས་ཆོས་ལས་མི་རབས་དུ་མར་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ཤིང་།ཀྲུང་གོའི་གཞས་མ་གཏམ་སྒྱུ་རྩལ་མཁས་ཅན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་ཅང་ཁུན་གྱིས“རྒན་ཐུབ་བསྟན་ལགས་ནི་བོད་ཀྱི་གཞས་མ་གཏམ་སྒྱུ་རྩལ་འཁྲབ་སྟོན་པའི་དར་ཆ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཟད།ང་ཚོ་ཀྲུང་གོའི་གཞས་མ་གཏམ་སྒྱུ་རྩལ་ལས་རིགས་ཧྲིལ་པོའི་དར་ཆ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཀྱང་རེད”ཅེས་ཚོར་སྣང་ཟབ་མོའི་ངང་བརྗོད་དོ།   

མཛའ་འབྲེལ་དྲ་བ།
010020070840000000000000011100001334103671